Ik heb lang gedacht dat internationaal uitbreiden van een merkregistratie vooral een kwestie was van “hetzelfde kunstje, maar dan in meer landen”. In de eerste jaren dat ik dossiers oppakte, keek ik te veel naar de aanvraag zelf: formulieren, landenlijst, kosten. Het kantelpunt kwam toen ik zag hoe één vroege aanname, bijvoorbeeld over waren en diensten, later als een boemerang terugkomt in een conflict of bij een uitbreiding. Dan ontdek je dat internationale merkregistratie niet begint bij indienen, maar bij keuzes die je vooraf scherp moet krijgen.
Internationale merkregistratie is vooral kiezen
Internationale merkregistratie is geen sprint naar een depotbewijs, het is het vastleggen van een gebied en een scope waarbinnen je later moet kunnen handhaven. Die scope zit voor een groot deel in de Nice-classificatie (indeling van waren en diensten in klassen), en daar gaat het in de praktijk vaak mis. Een te brede omschrijving geeft vaker discussie, een te smalle omschrijving geeft gaten. Het voelt prettig om “alles” te willen afdekken, maar registers zijn niet gebouwd voor marketingtaal.
Ik merk bij groeiende bedrijven dat de frustratie zelden zit in onwil, maar in het ontbreken van merkkennis om keuzes te kunnen onderbouwen. Een internationaal dossier dwingt je om heel concreet te worden: waar wordt straks gefactureerd, waar zit distributie, waar komt productie vandaan, en op welke producten staat het merk echt? Je kunt pas verstandig vooruit, als je de kern van je commerciële plan durft vast te leggen in klassen en teksten.
De KVK vat een belangrijk punt helder samen: met registratie leg je vast dat jij het merk mag gebruiken en kun je optreden tegen inbreuk. Die lijn sluit aan op wat ik dagelijks zie in dossiers: je betaalt niet voor een papier, je betaalt voor bewijs en positie. Ik verwijs klanten daarom regelmatig naar de voordelen van merkregistratie, juist om het gesprek uit de sfeer van “moet het echt” te halen en terug te brengen naar risico, handhaving en groei.
Automatisme bij landen en klassen breekt je dossier
Een standaard landenlijst en een standaard klassenpakket lijken efficiënt, maar het werkt gewoon niet als je later moet uitleggen waarom je daar bescherming nodig had. Internationaal is ieder land een eigen speelveld: niet alleen qua taal en markt, maar ook qua oppositie (formele bezwaarprocedure tegen een aanvraag) en de manier waarop oudere rechten opduiken. Een depot dat “netjes doorloopt” zegt weinig als de verkeerde keuzes erin zitten. Dan is het dossier technisch af, maar strategisch zwak.
In mijn werk zie ik dat het gesprek over routes vaak te vroeg wordt gevoerd. De route (Benelux, EU of internationaal) volgt uit de vraag: wil je één centraal recht, of accepteer je dat rechten per gebied verschillen? Voor EU-ambities is een EU-depot vaak een logische stap, maar alleen als je ook de kwetsbaarheid accepteert dat één probleem in één EU-land effect kan hebben op de hele aanvraag. Wie die afweging scherp wil maken, landt vanzelf bij EU merkregistratie via EUIPO.
"Wij vertrouwen onze merkregistraties al jaren toe aan Merkenbureau Van Asselt. Duidelijke communicatie met korte lijnen, professionele begeleiding en zaken die altijd zorgvuldig worden afgehandeld."
Marco M., ★★★★★ op Google
Een registratie is papier, maar een geschil is realiteit
Een internationale registratie voelt pas “af” als er niets meer hoeft te gebeuren, maar in de praktijk begint het echte werk vaak bij de eerste frictie. Meer landen registreren kan kloppen, maar in praktijk wordt je positie niet sterker als je in de kern niet kunt uitleggen wat je beschermt en waarom. Dan staat er wel een merk in een register, maar mis je de houvast om het te verdedigen wanneer iemand dicht tegen je naam of logo aan gaat zitten.
Ik heb meerdere keren een traject begeleid waarin een bedrijf startte met merkbescherming in de Benelux en daarna wilde doorpakken naar internationale dekking, terwijl er tegelijk een inbreukmaker opdook. In zo’n dossier wordt scherp wat er echt telt: staat je basis goed, is de waren- en dienstenlijst verdedigbaar, en heb je het bewijs en de timing om door te pakken? Een conflict win je zelden met alleen volume aan registraties, je wint op inhoud en keuzes. Voor de manier waarop ik zo’n escalatie versmal naar beslispunten, sluit merkinbreuk advies dat echt iets oplost goed aan.
Waar je het aanvraagt, zegt iets over verantwoordelijkheid
Wie internationaal registreert, krijgt vroeg of laat te maken met “wie is hier eigenlijk de officiële instantie?” In de Benelux is dat helder: het BOIP is het bureau waar het Benelux-depot thuishoort. Dat is geen detail, want het bepaalt ook waar je formele informatie haalt en waar termijnen vandaan komen. Als iemand intern “even” een depot wil starten, stuur ik ze liever eerst naar het BOIP als Benelux-instantie dan naar een tussenpartij, omdat je dan het kader en de verantwoordelijkheid scherp houdt.
Onze manier van werken past niet bij bedrijven die vooral een snelle, geautomatiseerde aanvraag willen zonder inhoudelijk gesprek over klassen, landen en risico. Internationale merkregistratie verdraagt geen “vinkjes zetten”, omdat herstel achteraf vaak neerkomt op een nieuwe aanvraag, een beperking of een discussie die je had kunnen voorkomen. Dan betaal je twee keer: eerst voor snelheid, daarna voor reparatie.
Merkenbureau Van Asselt bestaat sinds 1980 en ik werk al sinds 1984 in dit vak, als oprichter en als BMM-gemachtigde sinds 1993. Dat helpt vooral bij het herkennen van patronen: welke keuze lijkt logisch op papier, en welke keuze houdt stand als je écht de markt in gaat. Registreren is een formele handeling, maar de kwaliteit zit in de onderbouwing die je vooraf maakt.
Dat gevoel uit de opening, dat internationaal registreren “gewoon opschalen” is, herken ik nog steeds bij ondernemers die ineens naar buiten Nederland bewegen. Het is ook verleidelijk: je wilt vooruit en je wilt geen tijd verliezen. Alleen, het moment waarop het kantelt is vaak precies het moment waarop iemand anders jouw naam te dicht benadert, of wanneer je distributie een onverwachte wending neemt. Begin daarom met één scherpe inventarisatie van je landen, je echte producten en diensten, en de route die daarbij past. De eerste stap is het vastleggen van een verdedigbare waren- en dienstenomschrijving, daarna pas het depot.
Veelgestelde vragen
Moet ik bij internationale merkregistratie altijd starten met Benelux?
Nee, maar een Benelux-depot wordt in de praktijk vaak gebruikt als basis om keuzes te testen en je waren- en dienstenlijst te verfijnen voordat je groter gaat. Als je direct in meerdere EU-landen opereert, kan een EU-aanvraag logischer zijn. Het punt is niet “waar begin je”, maar of je eerste stap een stevige basis oplevert die je later kunt handhaven. Een te snelle start met een ondoordachte lijst geeft later juist vertraging.
Wat is het grootste inhoudelijke risico bij internationaal deponeren?
Dat de scope van je merk niet klopt: te breed waardoor je discussie uitlokt, of te smal waardoor je gaten laat vallen. Dat risico zit bijna altijd in de waren- en dienstenomschrijving en de gekozen klassen. Als je later in een oppositie of conflict belandt, moet je kunnen uitleggen wat je beschermt en waarom dat aansluit op je echte gebruik. Die onderbouwing maak je vooraf, niet tijdens het probleem.
Hoe weet ik welke instantie “leidend” is voor mijn registratie?
Dat hangt af van het gebied waar je recht wilt: Benelux valt onder het BOIP, EU onder EUIPO en internationale routes lopen via de gekozen procedure en basisrechten. Voor Benelux helpt het om de rol van de officiële instantie scherp te houden; de overheid verwijst daarvoor ook naar het contactpunt van het BOIP. Raadpleeg daarom bij twijfel eerst de formele informatie bij het BOIP contactpunt en koppel dat aan je gekozen route.
Wat levert een registratie op als ik nog niet zeker weet in welke landen ik ga verkopen?
Een registratie is vooral een middel om positie vast te leggen, maar als je landenkeuze nog volledig open ligt, is het vaak verstandiger om eerst de kern te definiëren: merk, klassen en een realistische eerste markt. De KVK beschrijft als voordeel dat registratie je helpt om je merk te beschermen en op te treden tegen inbreuk. Dat werkt alleen goed als je afbakening klopt. Begin dus niet bij “overal”, maar bij een verdedigbare eerste stap die je later kunt uitbreiden.
